Παρνασσός

Χιονοδρομικό κέντρο
Χιονοδρομικό κέντρο - Καταφύγια: Χάρτες
Ανάβαση

photo map chart




Μυθολογία


Στην Θεσσαλία βασίλευε ο Δευκαλίων, γίος του Προμηθέα και είχε ως γυναίκα του την Πύρρα. Ο Δίας αποφάσισε να καταστρέψει την διεφθαρμένη "γενιά του χαλκού". Για να αποφύγει την καταστροφή ο Δευκαλίων, άκουσε την συμβουλή του πατέρα του και κατασκεύασε ενα πλοίο οπου έβαλε μέσα τα αναγκαία και εις το οποίον επεβιβάσθη αυτός με την Πύρρα. Τότε ο Δίας άνοιξε τους κρούνους του Ουρανού και για εννέα μέρες και νύχτες έβρεχε συνεχώς. Την δέκατη μέρα το πλοίο προσάραξε στον Παρνασσό. (Κατ΄άλλους στην Όθρυ ή επί του Άθω). Αφού απομακρύνθηκαν τα νερά της βροχής Κατέβηκε ο Δευκαλίων και θυσίασε προς τον Δία. Ο Δίας έστειλε τον Ερμή για να υποσχεθεί οτι θα πραγματοποιήσει την πρώτη του επιθυμία. Ο Δευκαλίων παρακάλεσε να αναζήση το ανθρώπινο γένος.

Στην Φωκίδα έλεγαν οτι ο Δευκαλίων και η Πύρρα κατέβηκαν εις τους Δελφούς εις το ιερό της Θέμιδος και παρακάλεσαν αυτή για την επαναδημιουργία του ανθρώπινου γένους. Η θεά απάντησε οτι για να γινόταν αυτό έπρεπε να καλύψουν τα προσωπά τους και να πετάνε πίσω τους τα οστά της μητέρας τους. Οταν κατάλαβαν τον χρησμό κάλυψαν τα προσωπά τους και έριχναν πίσω τους πέτρες (απο την μητέρα Γή). Κάθε πέτρα που έριχνε ο Δευκαλίων γινόταν άνδρας και κάθε πέτρα της Πύρρας γινόταν γυναίκα. Οι λαοί ονομάστηκαν έτσι μεταφορικά απο το "λάας" που θα πεί πέτρα.

Αλλη παράδοση αναφέρει οτι εις τους Δελφούς σώθηκαν μερικοί κάτοικοι ακολουθώντας τις φωνές λύκων που ανέβαιναν ψηλό στο βουνό. Αργότερα έκτισαν εκέι μια πόλη την Λυκώρειαν. Καθώς κυλούσε η ζωή και περάσανε πάρα πολλά χρόνια και ο Κρόνος ξεγελασμένος απο τις συμβουλές της Γης και πίνοντας ενα βότανο ξέρασε απο την κοιλιά του τα παιδιά που είχε καταπιεί. Και πρώτα πρώτα ξέρασε την πέτρα που είχε καταπιεί και τελευταία αντί του Δία. Ο Δίας πήρε την πέτρα και την στήριξε "επάνω στην πλατύδρομη την γή, μέσα στην αγιά Πύθωνα" μνημείο να απομείνει αιώνιο και να το θαυμάζουν οι θνητοί. Η πέτρα αυτή η οποιά εκαλείτο "ομφαλός της γής" εξ΄ού και το μαντειο των Δελφών (έτσι ονομάσθη αργότερα) διότι κατά την παράδοση ο Δίας άφησε απο τα δύο αντίθετα άκρα του κόσμου δύο περιστέρια τα οποία καλύπτοντας ίσο δρόμο συναντήθηκαν στο μέρος αυτό. Ετσι λέγεται ευρέθη το μέσον της τότε επιπέδου γής. Ο Απόλλωνας όταν έγινες έφηβος έφυγε απο τον Όλυμπο, διέσχισε την Πιερία και αφού στάθηκε για λίγο στην Εύβοια και στη Βοιωτία έφθασε στους πρόποδες του Παρνασσού στην κοιλάδα της Κρίσσης. Εκεί βρέθηκε αντιμέτωπος με ένα τερατώδη δράκο τον Πύθωνα τον οποίον άλλοι λένε οτι τον έστειλε η Ηρα και άλλοι οτι ήταν φύλακας του μαντείου που υπήρχε εκει πέρα. Ο Απόλλωνας σκότωσε τον Πύθωνα χρησιμοποιόντας βέλη που του έφτιαξε ο Ηφαιστος. Εκτοτε ο θεός είχε και το επίθετο Πύθιος. Το μέρος που έλαβε χώρα το περιστατικό ονομάσθη Πυθώ και είναι η αρχαία ονομασία των Δελφών.

Η Θέμις είναι η δεύτερη σύζυγος του Δια η οποία γέννησε τις Ωρες. Αυτές ήταν η Ευνομία, η Δίκη και η Ειρήνη. Είναι μάλλον ηθικές αλληγορικές μορφές παρά θεότητες. Ο Αισχύλος θεωρεί την Θέμιδα μητέρα του Προμηθέα ο ίδιος δε διασώζει την παράδοση οτι η Θέμις παρέλαβε την κατοχή του Μαντείου των Δελφών απο την Γή και κατόπιν την παρέδωσε στο Απόλλωνα. Μια άλλη άποψη είναι ότι ο Φαέθοντας γιος του Ήλιου παίρνοντας μια μέρα το άρμα του πάτερα του, επειδή δεν μπορούσε να τισαθέυσει τα άλογα που οδηγούσαν το άρμα και πολλές φορές πλησίασε κοντά στην γη με κίνδυνο να την κάψει αναγκάστηκε ο Δίας να κάνει κατακλυσμό στην γη για να αποφύγει την καταστροφή από την υπερβολική ζέστη η γη. Σε μια σπηλιά του χιονισμένου Παρνασσού έμενε και ο Αυτόλυκος. Γιος του Ερμή και ένας από τους ποιο πονηρούς και αδίστακτους κλέφτες. Την κόρη του Αυτόλυκου Αντίκλεια παντρεύτηκε ο Λαέρτης από την Ιθάκη που γέννησαν τον Οδυσσέα.Ο Ηρακλής εδιδάχθη απο τον Αυτόλυκο το πώς να παλεύει.

map

Εισαγωγή στον χώρο


Ο Παρνασσός ορθώνεται σε μια χαρισματική περιοχή της Ελλάδας, πάνω από κοιλάδες εύφορες και όχι μακριά από την ακτή του Κορινθιακού. Νοτιότερο κομμάτι του μεγάλου ορεογραφικού συμπλέγματος της κεντρικής Ρούμελης και μόλις χαμηλότερος από τα δύο ψηλότερα αδέρφια του, τη Γκιώνα και τα Βαρδούσια, ο Παρνασσός υψώνει απότομα τα 2457 μέτρα του πάνω από την ομαλή λεκάνη του Βοιωτικού Κηφισσού. Στα βόρεια ενώνεται με τη Γκιώνα στο διάσελο του "51" (υψόμετρο περίπου 850 μ.), τοπωνύμιο που παραπέμπει στο 51ο χιλιόμετρο του δρόμου Λαμίας - Μπράλου -Άμφισσας. Στα δυτικά, πέφτει απότομα πάνω από τον ελαιώνα της Άμφισσας, ενώ στο νοτιά συνδέεται με την Κίρφη στο διάσελο του Ζεμενού (σε υψόμετρο περίπου 750 μ.), τοποθεσία στην επαρχιακή οδό Λιβαδιάς - Αράχωβας. Μια σειρά από μεγάλα βυθίσματα κατά μήκος του δρόμου Αράχωβας - Επταλόφου, όπως ή δολίνη των Καλυβιών Αράχωβας και ο Αχλαδόκαμπος, και στη συνέχεια το ρέμα της Αγόριανης, χωρίζουν το βουνό σε δύο συγκροτήματα: το δυτικό Παρνασσό και τον κυρίως Παρνασσό. Ο δυτικός Παρνασσός, ομαλός και δασωμένος, περιβάλλεται από απότομες πλαγιές και γκρεμούς στα νότια και δυτικά. H ψηλότερη κορφή του, Γερολέκας, φτάνει τα 1714 μέτρα, ενώ δεκάδες άλλες μικρότερες κορφές, ανάμεσα στις οποίες παρεμβάλλονται μικρά οροπέδια, δημιουργούν ένα λαβυρινθώδες ανάγλυφο. Ο κυρίως Παρνασσός είναι πιο εκτεταμένες και πιο πολυσχιδής. Σε κεντρικό σημείο του συγκροτήματος ορθώνονται οι δύο ψηλότερες κορυφές του βουνού, η Λιάκουρα (2457 μ.) και o Γεροντόβραχος (2367 μ.). Ανάμεσα στις δύο κορφές εκτείνεται η ράχη Αρνόβρυση, όπου λειτουργούν τα δύο γνωστότερα χιονοδρομικά κέντρα της χώρας, στις θέσεις Φτερόλακκα και Κελάρια. Οι πηγές είναι ελάχιστες στην ανώτερη ζώνη του κυρίως Παρνασσού. Η κύρια μάζα των νερών χάνεται μέσα στα υπόγεια δίκτυα των ασβεστολιθικών πετρωμάτων του για να ξαναφανούν σαν κεφαλάρια στα κράσπεδα του βουνού, πάνω από την Αράχωβα ή στην κοιλάδα του Βοιωτικού Κηφισού. Τα δύο μεγαλύτερα κεφαλάρια, που θεωρούνται και οι κύριες πηγές του Κηφισού, βρίσκονται κοντά στη Λίλαια και τον Πολύδροσο.

photo

Ορειβασία - Χιονοδρομία


Οι δρόμοι από την Αράχωβα, την Αμφίκλεια και την Αγόριανη δίνουν εύκολη πρόσβαση στα ρείθρα των κύριων κορυφών ή το ορειβατικό καταφύγιο. Από το καταφύγιο, η ανάβαση στον Γεροντόβραχο είναι υπόθεση 2-3 ωρών σε βατές πετροπλαγιές. Για τη Λιάκουρα, παρακάμπτουμε τον όγκο του Γεροντόβραχου από τον λαιμό της Αρνόβρυσης (τέλος των εγκαταστάσεων του χιονοδρομικού των Κελαριών) και κατηφορίζουμε ελαφρά σε μικρή κοιλάδα (υπάρχει στάνη, όπου φτάνει δρόμος από τη Φτερόλακκα). Από εδώ μία ώρα είναι αρκετή για τον κώνο της ψηλότερης κορφής του Παρνασσού. Για τον Κούκο, εναλλακτικό στόχο ανάβασης για όσους έχουν ρομαντικές αντιρρήσεις για τα τοπία των χιονοδρομικών κέντρων, η αφετηρία παραμένει η Μονή Ιερουσαλήμ, προσπελάσιμη με καλό δρόμο από τη Δαύλεια. Η ομαλή ρεματιά που οδηγεί προς το Ακρινό Νερό εγκαταλείπεται μετά τις ζώνες βράχων (2ω00) και η κλασική ανάβαση ακολουθεί την απότομη πλαγιά μέχρι την κορυφογραμμή (2-3ω00). Το δυτικό Παρνασσό διασχίζει το Ευρωπαϊκό μονοπάτι μεγάλων διαδρομών, γνωστό ως Ε4. Η πορεία ξεκινάει από τους Δελφούς, ακολουθώντας στην αρχή παλιό χτιστό μονοπάτι, στη συνέχεια ελίσσεται ανάμεσα σε οροπέδια και ελατοδάση για να φθάσει μετά από 7 με 8 ώρες στον Επτάλοφο. Από τον Επτάλοφο, το μονοπάτι κινείται προς τα δυτικά και περνώντας από τις πλαγιές της κορφής Γερολέκας οδηγεί μέσα από πυκνά ελατοδάση στο διάσελο του "51 ", σε 7 περίπου ώρες.

Τα Χιονοδρομικά κέντρα του Παρνασσού δεν χρειάζονται συστάσεις και παραμένουν τα καλύτερα οργανωμένα και εξοπλισμένα της χώρας και με πολλές δυνατότητες για ενδιαφέρουσες καταβάσεις εκτός πίστας. Αποτελούν ακόμα μια προωθημένη αφετηρία για διασχίσεις με ορειβατικά σκι. Εκτός από τα γνωστά Χιονοδρομικά των Κελαριών και της Φτερόλακκας λειτουργεί ένα ακόμα στη βορειοανατολική πλευρά του Γεροντόβραχου (του Αθηναϊκού Ομίλου Φίλων του Σκι)


Εθνικός Δρυμός Παρνασσού


Ο Εθνικός Δρυμός Παρνασσού που ιδρύθηκε το 1938 εκτείνεται σε 35.000 στρέμματα, κυρίως στο δυτικό συγκρότημα. Τα ελατοδάση του Δρυμού φιλοξενούν λίγα αγριογούρουνα και αρκετά είδη μικρών πουλιών και Θηλαστικών, ενώ στη χλωρίδα ξεχωρίζουν η σπάνια βυσσινιά παιώνια και ο κόκκινος κρίνος. Μεγαλύτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν οι γυμνές κορφές, όπου φυτρώνουν τα περισσότερα σπάνια και ενδημικά φυτά του βουνού, ενώ στις ορθοπλαγιές της νότιας όψης του Παρνασσού φωλιάζουν σπάνια είδη αρπακτικών πουλιών.


Χρήσιμες πληροφορίες


  • Χιονοδρομικά κέντρα: 0234/22689, 22693-4-5
  • Ορειβατικό καταφύγιο: (Ε.Ο.Σ. Αμφίκλειας) 0234/22640



  • © Copyright Oreivatein 1997-2017 - All rights reserved