Αχέρων

του Χαράλαμπου Γκούβα




  Το μεγαλύτερο τμήμα του Αχέροντα ανήκει στο Νομό Πρέβεζας. Οι παραπόταμοί του εκπορεύονται από τους Νομούς Θεσπρωτίας και Ιωαννίνων. Σε μια μεγάλη διαδρομή αποτελεί το φυσικό όριο μεταξύ του Ν.Πρέβεζας - Ν.Θεσπρωτίας και Ν.Πρέβεζας - Ν.Ιωαννίνων. Για πρακτικούς και εκπαιδευτικούς λόγους ο Αχέρων ποταμός διαιρείται γεωγραφικά και τουριστικά σε 6 τμήματα (Χ.Γκούβας, 1994). Τα τμήματα αυτά είναι τα εξής:

    Πρώτο (1ο) τμήμα του Αχέρονα ( «Τροφοδοτικό Τμήμα»)
Πρόκειται γιά το ορεινό κομμάτι του ποταμού, αποτελούμενο από δύο παραπόταμους-χειμάρους, με λιγοστό νερό το καλοκαίρι αλλά άφθονο το χειμώνα. Ο ένας ξεκινά από τα Ορη Σουλίου (χωριά Καταμάχη, Ζωτικό, Μπεστιά, Σιστρούνι, κλπ), ο άλλος δε από τη βάση του Ορους Τόμαρος (χωριά Λίπα, Αχλαδέα, Βαρυάδες, κλπ). Οι δυό παραπόταμοι ενώνονται στο χωριό Πολυστάφυλο (300 κάτοικοι) και δημιουργούν τον κύριο κορμό του Αχέροντα , με την ονομασία «Αρχικό Τμήμα». Το μήκος των δύο παραποτάμων δεν είναι ακριβώς γνωστό αλλά υπολογίζεται στα 7-10 Km..

    Δεύτερο (2ο) τμήμα του Αχέροντα («Αρχικό Τμήμα»)
Πρόκειται γιά το βασικό ορεινό τμήμα του Αχέροντα που ρέει μέσα σε μιά κοιλάδα με την ονομασία «Λάκκα Σούλι», με όρια από το χωριό Πολυστάφυλο Πρέβεζας έως τη γέφυρα του χωριού Σερζιανά στά σύνορα Ν.Πρέβεζας και Ιωαννίνων. Η κοιλάδα «Λάκκα Σούλι» περιλαμβάνεται μεταξύ των ορεινών συγκροτημάτων «Ορη Σουλίου» και «Θεσπρωτικά Ορη». Το κομμάτι αυτό του Αχέροντα είναι αρκετά όμορφο και προσφέρεται γιά ακίνδυνη όμορφη δροσερή πεζοπορία. Εχει δέ κάποιο ιστορικό ενδιαφέρον, διότι ενώ όλοι πιστεύουμε ότι η λίμνη Αχερουσία ήταν στην περιοχή της σημερινής πεδιάδας του Νεκρομαντείου, μεταξύ του χωριού Καστρί και του χωριού Μεσοπόταμος, ανακαλύφθηκε λιθογραφία του Βενετού I.Laurenbergio του 1654 (Ιδιωτική συλλογή Νίκου Καράμπελα Πρέβεζα), όπου στη θέση της περιοχής Πολυστάφυλου εικονίζεται έκτοπη η Αχερουσία λίμνη! (Acherufapabus Lalina). Δύο εξηγήσεις υπάρχουν γι'αυτό. Είτε ο περιηγητής είναι λανθασμένος από κακή ενημέρωση, είτε ισχύει η πιθανή θεωρία των Χαρ. Γκούβα και Ευάγ. Μπακόλα, ότι κάποιος σεισμός ή χείμαρος έφραξε ένα από τα πολλά στενά («Πύλες του Αδη»), με αποτέλεσμα σύντονα να δημιουργηθεί λίμνη στά ορεινά και να εξαφανισθεί προσωρινά η πεδινή. Αυτό πιθανόν να έγινε τα μεσαιωνικά χρόνια. Αργότερα, επήλθε εκπωμάτωση (ξεβούλωμα) των στενών της Χαράδρας και έγινε απορροή υδάτων με αλλαγή στό σημερινό υδατικό Status. Το μήκος του «Αρχικού Τμήματος» του Αχέροντα είναι μεταξύ 12-15 Km.

    Τρίτο (3ο) τμήμα του Αχέροντα («Μυθολογικό Τμήμα»)
Είναι τό πλέον ενδιαφέρον, επιβλητικό αλλά και επικίνδυνο τμήμα του Αχέροντα ποταμού. Αρχίζει από τή γέφυρα των Σερζιανών Ιωαννίνων και καταλήγει στους καταρράκτες στη γέφυρα της «Σκάλας Τζαβέλαινας» όπου αφ'ενός μέν χύνεται ο Ομηρικός ποταμός «Πυριφλεγέθων» και αφ'ετέρου υπάρχει γραφικό μονοπάτι μέσα στά δέντρα πού σε οδηγεί στό Σούλι (Σαμονίδα μέσα σε 3-4 ώρες). Δυστυχώς οι στρατιωτικοί χάρτες ονομάζουν τον παραπόταμο αυτό «Σουλιώτικο ρέμα» και είναι δυστυχώς ντροπή καθόσον πέραν του Ομήρου, ακόμα και στή λιθογραφία του I.Laurenbergio (1654) περιγράφεται ακριβώς ως Pyriphlegetone Au. Στό τμήμα αυτό του ποταμού υπάρχει αναλλαγή μορφολογίας με σημεία πού είναι γιά βάδιση και άλλα πού έχουν βάθος πάνω από 3 m. Ως εκ τούτου απαιτείται ειδικός εξοπλισμός διάσχισης (ισοθερμική στολή και σωσίβιο γιλέκο). Οι τολμηροί θα ανταμοιφθούν απολαμβάνοντας το μεγαλείο των «Πυλών του Αδη» (Πύλες Γ' και Πύλες Β') που είναι κάθετες πλάκες βράχων, ύψους τουλάχιστον 100-200 μέτρων και πλωτού πλάτους μόλις 2 μέτρων. Τα στενά αυτά πού οι αρχαίοι φοβούνταν ή αδυνατούσαν να περάσουν, προκαλούσαν πραγματικό δέος και τρόμο πιθανά λόγω πνιγμών συνανθρώπων τους. Ετσι εξηγείται κατά μια άποψη η ονομασία τους «Πύλες του Αδη». Κατά άλλη άποψη «Πύλες του Αδη» είναι πύλες του ιερού του Νεκρομαντείου, περιγραφόμενες στο σχετικό κεφάλαιο. Το συνολικό μήκος του « Μυθολογικού Τμήματος» είναι περίπου 9-10 Km και απαιτούνται 7-8 ώρες για τη διάσχισή του το καλοκαίρι.

    Τέταρτο (4ο) τμήμα του Αχέροντα ποταμού («Ιστορικό Τμήμα»)
Αρχίζει στό τή στροφή του ποταμού στήν πέτρινη γέφυρα της «Σκάλας Τζαβέλαινας» και περνώντας από τις περίφημες «Πηγές του Αχέροντα» 2 Km πρίν τη Γλυκή, τελειώνει στη μεταλλική γέφυρα Belley της Γλυκής Θεσπρωτίας (καφενεία). Είναι τό πιό γνωστό ίσως τμήμα του Αχέροντα και μάλιστα τα πρώτα 1-2 χιλιόμετρά του τα έχουν βαδίσει χιλιάδες τουρίστες Ελληνες αλλά και Γερμανοί κυρίως. Εχει τουριστικό ενδιαφέρον, τόσο γιατί περιέχει τις «Πύλες του Αδη Α'», οι οποίες είναι μέν φαντασμαγορικές αλλά διαφέρουν από τίς Β και Γ ως πρός τη διάμετρο του εύρους και ως πρός την αρχιτεκτονική διαμόρφωσης. Το συνολικό μήκος του τέταρτου τμήματος είναι περίπου 6 Km. Τα πρώτα δύο χιλιόμετρα μετά τις «Πηγές του Αχέροντα» (καφενείο-ψησταριά «Τζάκος Νικόλαος») είναι βατά και προσφέρονται γιά βάδισμα αναψυχής. Οι «Πηγές του Αχέροντα» ανήκουν εκατέρωθεν στην κοινότητα Βουβοπόταμου Πρέβεζας, σύμφωνα με χάρτη της Γεωγραφικής Υπηρεσίας Στρατού (ΓΥΣ) και με έγγραφο της κοινότητας. Στη συνέχεια απαιτείται εναλλαγή βάδισης κολύμβησης και τό μέγιστο βάθος υδάτων φτάνει τά 2.5m. Εάν επιλεγεί πορεία ανοδικά προς τό ρεύμα είναι δυνατή η επιστροφή από τό μονοπάτι πού οδηγεί στή «σήραγγα» της «Σκάλας Τζαβέλαινας» (σήραγγα του 1960 αποτυχημένης προσπάθειας διάνοιξης δρόμου πρός τό Σούλι). H «Σκάλα Τζαβέλαινας» είναι κλιμακωτό μονοπάτι, απόκρημνο σε μερικά σημεία με το οποίο από τη σήραγγα του 1960 κατεβαίνουμε στο ποτάμι και από εκεί με παλιό γεφύρι περνάμε απέναντι προς το «μύλο του Ντάλλα» και από εκεί με μονοπάτι 3 ωρών οδηγούμαστε στη Σαμονίδα (Σούλι). Από τη διαδρομή αυτή απολαμβάνει κανείς πανοραμικά μεγάλο τμήμα του Αχέροντα αλλά και τά δύο βουνά πού σχηματίζουν τη χαράδρα, «Πύργος-Μπενούκα», «Λαγού Ποδάρι-Τσούκα» και όπως και τό «Κάστρο της Κιάφας» απέναντι από το Σούλι. Στις «Πηγές του Αχέροντα» αλλά και στη Γλυκή μπορούμε να σταματήσουμε γιά αναψυκτικό ή και φαγητό σερβιρισμένο μάλιστα μέσα στο ποτάμι! Το τμήμα αυτό του Αχέροντα το καλοκαίρι προσφέρεται για καγιάκ για αρχάριους. Οχι όμως για ράφτιγκ επειδή δεν επαρκούν τά νερά.

    Πέμπτο (5ο) Τμήμα του Αχέροντα Ποταμού («Αρδευτικό Τμήμα»)
Πρόκειται γιά το μεγαλύτερο τμήμα του ποταμού μήκους περίπου 12-14 Km. Αρχίζει από τή Γλυκή Θεσπρωτίας και τελειώνει στην Γέφυρα Μεσοπόταμου Πρέβεζας στην Εθνική Οδό Πρέβεζας-Ηγουμενίτσας. Στό τέλος αυτού του Τμήματος ο Αχέρων δέχεται τά ήρεμα νερά δύο παραποτάμων του , του Κωκυτού (λίγο μετά το Νεκρομαντείο) και του Βωβού στη συνέχεια (εξ ού και η κοινότητα Βουβοπόταμος). Στην περιοχή αυτή έχουν γίνει πολλά αποστραγγιστικά αρδευτικά έργα και η γεωγραφία του ποταμού είναι περίπλοκη. Χαρακτηριστικό είναι ότι κάθε χρόνο ο Αχέρων πλημμυρίζει και η περιοχή της γέφυρας στο Καστρί αποκλείεται γιά 1-2 μέρες. Ο ταξιδιώτης εδώ έχει να επισκεφθεί τό διάσημο πλέον Νεκρομαντείο της Εφύρας, άρρηκτα συνδεδεμένο με τόν Ποταμό Αχέροντα, και με τις «Πύλες του Αδη». Το «Αρδευτικό Τμήμα» ήταν μέχρι πρό 20 ετών πλήρως πλωτό, μάλιστα υπάρχουν στο Καστρί και μεταλλικοί κρίκοι προσδέσεως των πλοιαρίων, αλλά λόγω της ανεξέλεγκτης βλάστησης όχι μόνο δεν είναι πλωτό πλέον αλλά δεν προσφέρεται ούτε για καγιάκ ούτε για ράφτιγκ.

    Εκτο (6ο) τμήμα του Αχέροντα Ποταμού («Τουριστικό Τμήμα»)
Πρόκειται γιά το τελευταίο τμήμα του ποταμού, πλωτό στό μεγαλύτερο τμήμα του-αν εξαιρέσουμε αρκετά κλαδιά δένδρων πού το φράσσουν κατά περιόδους - σε μιά φαντασμαγορική διαδρομή ανάμεσα από δένδρα με αηδονοφωλιές (Δάσος της Περσεφόνης). Αρχίζει από τή γέφυρα Μεσοπόταμου στην Εθνική οδό Πρέβεζας - Ηγουμενίτσας και τελειώνει στις εκβολές του ποταμού στο γραφικό παραποτάμιο χωριό Αμμουδιά του Ιονίου Πελάγους. Εχει μήκος περίπου 4 Km. Το τμήμα αυτό είναι πλωτό τουλάχιστον στα τελικά 3 Km τόσο με μηχανοκίνητες βάρκες και μικρά καίκια, όσο και με Canoe Kayak ή φουσκωτές βάρκες Rafting με πορεία πρός τη ροή των υδάτων. Επίσης μιά υπέροχη παραποτάμια πεζοπορική διαδρομή 4 km πάνω σε καταπράσινη χλόη, θα ενθουσιάσει τους ορειβάτες και πεζοπόρους. Παλιά , κάθε χρόνο οι εκβολές του Αχέροντα πλημμύριζαν και μάλιστα μικρές βάρκες έβγαιναν στο δρόμο «παρκάροντας» μπροστά στά παραποτάμια καφενεία της κοινότητας Αμμουδιάς. Τελευταία φορά αυτό έγινε το 1992 και το φαινόμενο φωτογραφήθηκε από τον Χαρ.Γκούβα. Μετά από έργο καθαρισμού της κοίτης το πρόβλημα φαίνεται να λύθηκε. Η θαλάσσια παραλία της Αμμουδιάς βαθμολογείται τουλάχιστον με 9 και βαθαίνει αργά προσφερόμενη έτσι ειδικά για παιδιά. Δυστυχώς η τουριστική κίνηση της Αμμουδιάς πού βρισκόταν σε ανοδική πορεία μέχρι τό 1992 υπέστη σοβαρό πλήγμα από τόν πόλεμο της Γιουγκοσλαβίας γιατί ανέκοψε δραστικά το οδικό ρεύμα Γερμανών τουριστών.

  Η κοινότητα Αμμουδιάς (αρχαίο «Βουχέτιον», και Οθωμανικά «Σπλάντζα») είναι όμορφο παραλιακό χωριό του Ιονίου, χτισμένο ακριβώς στίς εκβολές του ποταμού Αχέροντα. Διαθέτει ενοικιαζόμενα δωμάτια και άφθονο ψάρι. Ο επισκέπτης μπορεί να απολαύσει τό πλωτό τμήμα του ποταμού Αχέροντα,περί τά 3Km με βάρκα, και να φωτογραφίσει τίς κρεμασμένες στά δένδρα αηδονοφωλιές. Η περιοχή της Αμμουδιάς έχει Βιντεοσκοπηθεί και προβληθεί ως ντοκυμαντέρ από τήν ΕΤ2 το 1989-1990. Επίσης το 1995 γυρίσθηκε στήν περιοχή της η ταινία «Αδης» πού προβλήθηκε τό 1996 στό Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Θεσσαλονίκης και το 1997 άρχισε μια ενδιαφέρουσα διεθνή καρριέρα προβολών. Στις όμορφες παραποτάμιες ψαροταβέρνες της Αμμουδιάς («Ρωξάννη» του Θανάση και Ρωξάννης Μπάμπου, «Ευάγγελος Μήτρου», κλπ) μπορείτε να απολαύσετε ψάρι φρέσκο και αστακούς. Επίσης μπορείτε να περπατήσετε 3-4 χιλιόμετρα παραποταμίως ανοδικά, πάνω σε γρασίδι.

Σελίδα 4 από 7
previous next



© Copyright Oreivatein 1997-2017 - All rights reserved